# Şirket kuruluşu, vergiler ve muhasebeci

> Şahıs, limited ve anonim karşılaştırması; kuruluş adımları; KDV, stopaj, SGK; e-fatura ve yazar kasa.

Source: https://fizibi.com/tr/guides/sirket-kurulusu-ve-vergi
Updated: 2026-09-06

## Şahıs şirketi mi, limited mi kurmalı?

| | Şahıs | Limited | Anonim |
|---|---|---|---|
| Kuruluş | 1-2 gün, 3-10 bin ₺ | 2-5 gün, 25-45 bin ₺ | 2-5 gün, 35-65 bin ₺ |
| Asgari sermaye | yok | 50.000 ₺ | 250.000 ₺ |
| Sorumluluk | sınırsız (kişisel mal varlığı) | ticari borçta sınırlı; vergi/SGK'da ortaklar hisse oranında sorumlu | ortaklar kamu borcundan sorumlu değil (YK üyeleri hariç) |
| Vergi | gelir vergisi %15-40 | kurumlar %25 + dağıtımda %15 stopaj | aynı |
| Yatırımcı girişi | zor | mümkün, noter + sicil | kolay; melek yatırımcı teşviki için şart |
| Ne zaman | tek kurucu, küçük bütçe, 29 yaş altı genç girişimci | ortak veya kredi var | yatırımcı turu, çok şube, franchise merkezi |

29 yaş altı ilk kez şahıs şirketi kuranlar 3 yıl gelir vergisi istisnası ve 1 yıl Bağ-Kur desteği alır.

## Kuruluş adımları

1. Mali müşavir (SMMM) seçin; kuruluşu o yürütür.
2. MERSİS'te ana sözleşme, noter imza beyanı, ticaret sicil tescili (şirket) veya vergi dairesine işe başlama bildirimi (şahıs).
3. Vergi dairesi yoklaması ve vergi levhası.
4. Oda kaydı (Ticaret Odası veya Lokantacılar/Pastacılar/Kahveciler Odası).
5. SGK işyeri dosyası; ilk çalışandan bir gün önce işe giriş.
6. Yazar kasa (ÖKC) mali onayı ve e-fatura/e-arşiv başvurusu.
7. Banka hesabı ve POS.

## Aylık ve yıllık hangi yükümlülükler var?

KDV beyannamesi (aylık), muhtasar ve prim hizmet beyannamesi (aylık; stopaj + SGK), geçici vergi (üç ayda bir), yıllık gelir/kurumlar beyannamesi (Mart/Nisan). Mali müşavir ücreti 8-15 çalışanlı bir Ltd. için aylık 8-15 bin ₺.

## Kafede KDV ve stopaj nasıl hesaplanır?

Yeme-içme hizmeti %10 KDV, alkollü içecek %20. Girdi KDV'si (tadilat, ekipman %20; gıda %1-10) satış KDV'sinden mahsup edilir; yatırım KDV'si 6-14 ayda geri kazanılır. Gerçek kişi mal sahibine ödenen kirada %20 stopaj vardır; mali müşavir, mimar ve avukat ödemelerinde de.

## Yazar kasa ve e-fatura zorunlu mu?

Her satış için fiş zorunludur. Yıllık ciro 3 milyon ₺'yi aşınca e-fatura zorunlu olur; kendi sitesinden veya platformdan satış yapanlar için eşik 500 bin ₺'dir. En baştan e-fatura/e-arşiv entegratörüyle çalışmak sonradan geçiş zahmetini kaldırır.

## Hangi devlet destekleri var?

Girişimci Destek Programı (NACE 56 uygun) kuruluş öncesi girişimcilik eğitimi ister; hibe kısmı sınırlı ve süreç 3-9 aydır. Bunları baz senaryoda nakit olarak saymayın. Genç girişimci vergi istisnası, İŞKUR işbaşı eğitimi ve SGK 5 puan indirimi daha somut faydalardır.

## Ortaklık sözleşmesi neden şart?

Ortak varsa şirket ana sözleşmesine ek olarak ortaklık sözleşmesi yapın: sermaye ve emek payı, kâr dağıtımı, karar yetkisi, ayrılma ve hisse geri alımı, rekabet yasağı.